Scroll down for Welsh | Sgroliwch i lawr am Gymraeg

THE AREA

 Maelor South Community Council covers the areas of Bettisfield and Penley.

WORK DONE BY THE COMMUNITY COUNCIL

The 1972 Local Government Act states that every part of Wales is in a community, in England, the term “Parish Councils” is still used but in Wales, however, the legal and constitutional term for these units of local government administration is termed “Community Councils”.

The Community Council represents the lowest tier of local government and is closest to the public as regards meeting local needs.  The Council has several statutory rights and duties.  These include looking after public paths, it is entitled to comment on planning applications, spending entitlements e.g. on bus shelters, roadside lights and bins.  There are also opportunities to lead or participate in local projects and which benefit the community.

A list of your local councillors is provided on the next page.  There is a representation from the 2 wards of Bettisfield and Penley – with a total of 10 Councillors who do not represent any political party and who are elected every 5 years.  A Clerk/Financial Officer is employed to handle all arrangements for meetings and preparing an agenda to deal with administrative and financial matters linked to implementing the Council’s work.

HOW DOES THE COUNCIL WORK?

Any work done by the Council will be implemented following decisions taken at open meetings.  Any work is paid for with public money which the Council receives through raising a precept which is part of the Council Tax set by Wrexham County Borough Council.

WHAT’S THE COUNCILS PRECEPT?

The Council’s precept for 2026/27 has been set for £26,467 which equates to £35.29 for a Band D property.

The Council employs one part time officer which is the Clerk and also pays contractors to carry out specialist work such as repair street lights, grass cutting and so on.

CAN THE PUBLIC ATTEND MEETINGS?

By all means.  You are welcome to attend our meetings as listeners only – and we would encourage that.  Members of the public are not entitled to take part in Council discussions or give their opinion during the meeting.  There may however be exceptional circumstances where the chairman is allowed to call for a contribution from the public and for them to make a statement.  If you do have an issue to raise please contact the Clerk for it to be considered as an agenda item under Open Forum at the next meeting.

Council meetings are held monthly except for August and are usually held on the first Tuesday of each month.  Meetings are held in Penley at the Maelor Community Hub and in Bettisfield at Bettisfield Village Hall.  All meetings start at 7.00pm.  Please see Meeting Dates for more information.

Yr ardal

Cyngor Cymuned De Maelor cwmpasu ardaloedd Bettisfield a Llannerch Banna.

Mae gwaith a wnaed gan y Cyngor Cymuned

Mae Deddf Llywodraeth Leol 1972 yn datgan bod pob rhan o Gymru yn mewn cymuned, yn Lloegr, mae’r term “Cynghorau Plwyf” ddefnyddir o hyd ond yng Nghymru, fodd bynnag, mae’r term cyfreithiol a chyfansoddiadol ar gyfer yr unedau hyn o weinyddiaeth llywodraeth leol yn cael ei alw’n “y Gymuned cynghorau “.
 
Mae’r Cyngor Cymuned yn cynrychioli haen isaf o lywodraeth leol ac sydd agosaf at y cyhoedd o ran diwallu anghenion lleol.  Mae gan y Cyngor nifer o hawliau a dyletswyddau statudol.
 
Mae’r rhain yn cynnwys gofalu am lwybrau cyhoeddus, mae’n cael ei hawl i wneud sylwadau ar geisiadau cynllunio, gan dreulio hawliau ee ar llochesi bysiau, goleuadau ar ochr y ffordd a biniau.
 
Mae yna hefyd opportunityies i arwain neu gymryd rhan mewn prosiectau lleol a sydd o fudd i’r gymuned.  Mae rhestr o’ch leol cynghorwyr yn cael ei ddarparu ar y dudalen nesaf.
Ceir cynrychiolaeth o’r 2 ward o Bettisfield a Llannerch Banna – gyda chyfanswm o 10 Cynghorydd nad ydynt yn cynrychioli unrhyw blaid wleidyddol ac sy’n cael eu hethol bob 4 blynedd.
 
Swyddog Ariannol Clerc ei gyflogi i ymdrin phob trefniadau ar gyfer cyfarfodydd a pharatoi agenda i ddelio materion gweinyddol ac ariannol sy’n gysylltiedig gweithredu’r gwaith y Cyngor.

Sut mae’r Cyngor yn gweithio?

Bydd unrhyw waith a wneir gan y Cyngor yn cael eu gweithredu penderfyniadau canlynol a gymerwyd yn y cyfarfodydd agored.

 Unrhyw waith yn cael ei dalu am gydag arian cyhoeddus y mae’r Cyngor yn ei dderbyn drwy godi praesept sydd yn rhan o’r Dreth Gyngor a osodwyd gan Gyngor Bwrdeistref Sirol Wrecsam.

Beth yw praesept y Cyngor?

Praesept y Cyngor ar gyfer 2026/27 wedi cael ei osod ar gyfer  £26,467 sy’n cyfateb i £35.29 ar gyfer eiddo Band D cyneddf.

Mae’r Cyngor yn cyflogi un swyddog rhan amser, sef y Clerc a hefyd yn talu contractwyr i wneud gwaith arbenigol megis goleuadau atgyweirio stryd, torri gwair ac yn y blaen.

A all y cyhoedd fynychu’r cyfarfodydd?

Ar bob cyfrif. Mae croeso i fynychu ein cyfarfodydd fel gwrandawyr yn unig i chi – a byddem yn annog hynny.  Nid oes ganddynt hawl i aelodau o’r cyhoedd i gymryd rhan mewn trafodaethau y Cyngor neu roi eu barn yn ystod y cyfarfod. Fodd bynnag, efallai y bydd amgylchiadau eithriadol lle y cadeirydd yn cael ei ganiat u i alw am gyfraniad gan y cyhoedd ac er mwyn iddynt wneud datganiad.

 Os oes gennych fater i’w godi, cysylltwch y’r clerc iddo gael ei ystyried fel eitem ar agenda yn y cyfarfod nesaf.

Cyfarfodydd y Cyngor yn cael eu cynnal yn fisol heblaw am fis Awst ac fel arfer yn cael eu cynnal ar ddydd Mawrth cyntaf o bob mis. Cynhelir y cyfarfodydd yn Llannerch Banna yng Nghanolfan Enfys ac yn Bettisfield yng Nghapel Bettisfield. Pob cyfarfod yn dechrau am 7.30pm. Gweler Dyddiadau Cyfarfod am ragor o wybodaeth.